Marek Kornat
profesor – 2015
Zakład Historii XX wieku (kierownik) / Pracownia Dziejów Dyplomacji i Systemów Totalitarnych (kierownik)
Udział w grantach i projektach badawczych:
- Polityka zagraniczna Polski (1921–1926) (środki statutowe).
- Zagraniczne opinie polityczne o Polsce Odrodzonej i jej dyplomacji (1918–1939) (środki statutowe).
- Interpretacje ustrojów totalitarnych w polskiej myśli historycznej (środki statutowe).
Wyróżnienia/nagrody:
- Nagroda Ministra Spraw Zagranicznych za książkę Polityka zagraniczna Polski 1938–1939. Cztery decyzje Józefa Becka w 2012 r. przyznana przez Radę Naukowa ds. Historycznych przy Ministrze Spraw Zagranicznych.
- Nagroda Polskiego Towarzystwa Historycznego im. Karola Modzelewskiego za książkę Józef Beck 1894–1944. Biografia, Kraków 2020 [wspólnie z Mariuszem Wołosem].
Członkostwo w organizacjach naukowych:
Monografie i książki:
- Polska 1939 roku wobec paktu Ribbentrop–Mołotow. Problem zbliżenia niemiecko-sowieckiego w polityce zagranicznej II Rzeczypospolitej, wyd. Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, Warszawa 2002, ss. 808.
- Polska szkoła sowietologiczna (1930–1939), wyd. „Arcana”, Kraków 2003, ss. 628.
- Bolszewizm – totalitaryzm – rewolucja – Rosja. Początki sowietologii i studiów nad systemami totalitarnymi w Polsce (1918–1939), t. 1–2, wyd. „Księgarnia Akademicka”, Kraków 2003–2004, ss. 379+398.
- „Polityka równowagi” (1934–1939). Polska między Wschodem a Zachodem, „Arcana”, Kraków 2007, ss. 499.
- Polen zwischen Hitler und Stalin. Studien zur polnischen Außenpolitik in der Zwischenkriegszeit. Aus dem Polnischen übersetzt von Bernard Wiaderny, wyd. Bebra, Berlin–Brandenburg 2012, ss. 303.
- Polityka zagraniczna Polski 1938–1939. Cztery decyzje Józefa Becka, Muzeum II Wojny Światowej, wyd. Oskar, Gdańsk 2012, ss. 626.
- [Wspólnie z Wojciechem Materskim] Między pokojem a wojną. Szkice o dyplomacji polskiej z lat 1918–1945/Between Peace and War. Essays on Polish Diplomacy in 1918–1945, wstęp K. Skórzyńska, Polski Instytut Dyplomacji im. Ignacego Jana Paderewskiego i Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2015, ss. 163.
- Wacław Grzybowski. Ambasador w Moskwie (1936–1939). Biografia polityczna, Wydawnictwo Sejmowe, Warszawa 2016, ss. 321.
- [Wspólnie z Andrzejem Friszkem i Ryszardem Stemplowskim] Dwie epoki. O celach w polskiej polityce zagranicznej 1918–1939 i 1989–2015, Wydawnictwo Scholar, Warszawa 2020, ss. 228.
- [Wspólnie z Mariuszem Wołosem] Józef Beck 1894–1944. Biografia, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2020, ss. 1152.
- Niższość cywilizacyjna wrogiego narodu. Niemieckie dyskursy o Polsce i Polakach 1919–1945, wprowadzenie U. Kosińska, W. Roszkowski, Z. Zielińska, Narodowe Centrum Kultury, Warszawa 2020, ss. 536.
- Poland and the Origins of the Second World War. A Study in Diplomatic History (1938–1939), tłum. Alex Shannon, Wydawnictwo Peter Lang, Berlin 2021, ss. 555.
Prace zbiorowe (redagowane):
- Pius XII. Papież w epoce totalitaryzmów. Historiografia i polityka, Kraków 2010, ss. 270.
- Ruch prometejski i walka o przebudowę Europy Wschodniej 1918–1940. Studia i szkice, Warszawa 2012, ss. 353.
- [Wspólnie z Magdaleną Satorą] Ład wersalsko-ryski w Europie Środkowo-Wschodniej (1921–1939). Studia z polityki międzynarodowej, Kraków 2013, ss. 292.
- [Wspólnie z Małgorzatą Willaume] Élites polonaises et roumaines et leurs relations réciproques à travers les siécles. Colloque de la Commission d’historiens polonais et roumains, Kazimierz Dolny, 13–16 septembre 2011, Warszawa 2013.
- [Wspólnie ze Sławomirem M. Nowinowskim i Rafałem Stobieckim] Piotr Wandycz. Historyk – emigrant – intelektualista. Zbiór rozpraw, Warszawa–Łódź 2014.
- Jan Bloch, pacyfizm europejski i wyobraźnia Wielkiej Wojny. Studia i rozważania, Warszawa 2016.
- [Wspólnie z Małgorzatą Willaume i Mariuszem Wołosem] Polonais et Roumains dans la Première Guerre mondiale. Études et essais, Kraków 2017, ss. 147.
- [Wspólnie z Marcinem Kruszyńskim i Tomaszem Osińskim] „Ojczyzna obrońcy swemu”. Weterani i kombatanci jako problem polityczny i społeczny w Polsce w XX wieku, Wydawnictwo IPN, Lublin–Warszawa 2017, ss. 527.
- [Wspólnie z P. Kaczorowskim, J. Lubecką i P. Madajczykiem] Doświadczenie dwóch totalitaryzmów. Interpretacje, Wydawnictwo Instytutu Pileckiego, Warszawa 2018.
- [Wspólnie z Rafałem Łatką] Polskie wizje i oceny komunizmu (1917–1989), Wydawnictwo IH PAN i IPN, Warszawa 2020, ss. 384.
- [Wspólnie z Magdaleną Satorą] Polska dyplomacja w staraniach o pokój. Zbiór studiów, Wydawnictwo UKSW, Warszawa 2020, ss. 229.
- [Wspólnie z M. Kruszyńskim i T. Osińskim] Społeczeństwo i wojsko. Relacje i procesy w perspektywie historycznej: XIX–XX w., Dęblin 2020.
- In the Shadow of the Soviet Empire. Poland and Finland. Two Borderlands. Studies and Essays, Warszawa 2021, ss. 238.
- [Wspólnie z J. Szumskim, M. Wołosem i J. Wiśniewskim] Prawda a historia. Relacje polsko-rosyjskie na przełomie XX–XXI wieku, Toruń 2023.
Wydawnictwa źródeł:
A:
- [Wstęp] Bogumił Jasinowski, Wschodnie chrześcijaństwo a Rosja na tle rozbioru pierwiastków cywilizacyjnych wschodu i zachodu, przypisy Stanisław Górka, Kraków 2002.
- Polskie Dokumenty Dyplomatyczne. 1938, PISM, Warszawa 2007, ss. 960.
- Jerzy Giedroyc, Czesław Miłosz: Listy 1952–1963, Wyd. Czytelnik, Warszawa 2008, ss. 791; Jerzy Giedroyc, Czesław Miłosz, Listy 1964–1972, Warszawa 2011, ss. 644; Listy 1973–2000, Warszawa 2012, ss. 615.
- Adam Jerzy Czartoryski, Essai sur la Diplomatie, avant-propos par Jerzy Buzek, „Noir sur Blanc”, Lausanne 2011, ss. 490.
- Adam Czartoryski, Rozważania o dyplomacji, przekł. J. M. Kłoczowski, oprac. i studium: Reforma dyplomacji i legitymizm narodów, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2011, ss. 629.
- [Oprac. wspólnie z Mikołajem Morzyckim-Markowskim] W rumuńskiej pułapce. Internowanie Józefa Becka i Edwarda Śmigłego-Rydza w dokumentach rumuńskich służb specjalnych, tłum. R. Janowska-Lascar, Muzeum II Wojny Światowej, Gdańsk 2011, ss. 283.
- Jerzy Giedroyc, Czesław Miłosz, Listy 1964–1972, oprac. M. Kornat, Wydawnictwo Czytelnik, Warszawa 2011, ss. 644 [wyd. litewskie: Laiškai 1964–1972. Jerzy Giedroyc, Czesław Miłosz, sudarytojas Marek Kornat, [tłum. Kazys Uscila], Mintis, Vilnius 2014, ss. 542].
- Michał Łubieński, Refleksje i reminiscencje, wstęp i oprac., Warszawa 2012, ss. 215.
- Jerzy Giedroyc, Czesław Miłosz, Listy 1973–2000, oprac. M. Kornat, Wydawnictwo Czytelnik, Warszawa 2012, ss. 615. [wyd. litewskie: Laiškai 1973–2000. Jerzy Giedroyc, Czesław Miłosz, parengė Marek Kornat, [tłum. Kazys Uscila], Mintis, Vilnius 2017, ss. 538].
- Jerzy Łojek, Pisma wybrane. Wiek XX, wybór, oprac., wstęp M. Kornat, „Universitas”, Kraków 2014.
- Jerzy Łojek, Pisma wybrane. Wiek XIX, wybór, oprac., wstęp M. Kornat, „Universitas”, Kraków 2015.
- Rafał Marceli Blüth, „Likwidacja leninowskiej elity” oraz inne pisma sowietologiczne 1933–1938, wybór, wstęp i noty M. Kornat, wyd. „Więź”, Warszawa 2016, ss. 296.
- Józef Jaklicz, A więc wojna! Kampania wrześniowa 1939 oraz inne pisma i wspomnienia, przedm. i wybór M. Kornat, wyd. Bellona, Warszawa 2016.
- Wiktor Sukiennicki, Pisma sowietologiczne, wybór i oprac. M. Kornat, przypisy R. Łatka, Wydawnictwo Ośrodka Myśli Politycznej, Kraków [2016], ss. 684.
- Oskar Halecki, Unia jagiellońska i misja dziejowa Polski (Wybór studiów i rozważań), wybór i oprac. M. Kornat, R. Łatka, Wydawnictwo Ośrodka Myśli Politycznej, Kraków [2016], s. +
- Jerzy Giedroyc, Witold Jedlicki, Listy 1959–1982, oprac. i wstęp Marek Kornat, wyd. Więź, Warszawa 2017, ss. 775.
- Gustaw Herling-Grudziński. Dzieła Zebrane, t. 14: Jerzy Giedroyć. Korespondencja, vol. 3, 1976–1996, red. W. Bolecki, oprac. S. Błażejczyk-Mucha, R. Habielski, M. Kornat, Kudelski, Ptasińska, A. Siwek, M. Urbanowski, V. Wejs-Milewska, M. Woźniak Łabiniec, M. Wójcik, M. Żebrowski, Kraków 2018, ss. 990.
- Jerzy Łojek, Pisma wybrane. Wiek XVIII, cz. I: Polityka zagraniczna Sejmu Wielkiego, red. M. Kornat, Wydawnictwo Universitas, Kraków 2019, ss. +
- Polska myśl polityczna wobec rewolucji bolszewickiej. Pierwsze komentarze, refleksje, przewidywania. Antologia. Wybór i wstęp Marek Kornat, Wydawnictwo IPN, Warszawa 2021, ss. 576.
- Jan Stanisław Berson, Nowa Rosja: wybór pism, wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Ośrodek Myśli Politycznej i Wydział Studiów Międzynarodowych i Politycznych (Uniwersytet Jagielloński), Kraków 2022, ss. LXII + 893.
- Adam Ciołkosz, Od Marksa do Chruszczowa: wybór pism sowietologicznych (1954–1968), wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Ośrodek Myśli Politycznej i Wydział Studiów Międzynarodowych i Politycznych (Uniwersytet Jagielloński), Kraków 2023, s. XXIX + 302.
- Stanisław Swianiewicz, Zagadnienia gospodarcze państw totalitarnych, wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Ośrodek Myśli Politycznej i Wydział Studiów Międzynarodowych i Politycznych (Uniwersytet Jagielloński), Kraków 2023, s. XXX + 364.
- J. Niezbrzycki, Pisma sowietologiczne; wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Ośrodek Myśli Politycznej i Wydział Studiów Międzynarodowych i Politycznych (Uniwersytet Jagielloński), Kraków 2023, ss. +
B: (Redakcja ogólna serii)
- Protokoły posiedzeń Rady Ministrów Rzeczypospolitej Polskiej 1918–1923, t. I–XI, Wydawnictwo Instytutu Historii PAN, Warszawa 2020–2023.
Artykuły za lata 2019–2024:
- Odrodzenie idei Polski jako „przedmurza” cywilizacji Zachodu w II Rzeczypospolitej. Opinie własne i cudzoziemskie, „Klio Polska. Studia i Materiały z Dziejów Historiografii Polskiej”, t. X, 2019, s. 147–168.
- The Flawed Vision of World Peace. Yalta, w: World War II Re-explored. Some New Millennium Studies in the History of the Global Conflict, red. Jarosław Suchoples, Stephanie James, Barbara Törnquist-Plewa, Frankfurt/M. (Lang) 2019, s. 599–618.
- Das „Nürnberger Recht” und die Nürnberger Prozesse aus polnischer Perspektive, w: Im Schatten von Nürnberg. Transnationale Ahndung von NS-Verbrechen, red. Enrico Heitzer, Günter Morsch, Robert Traba, Katarzyna Woniak, Berlin (Metropol) 2019, s. 68–90.
- Polska między Wschodem a Zachodem. Geopolityczne „przedmurze” czy „pomost”?, w: Polska. Sąsiedztwo bliższe i dalsze. Różne punkty widzenia. Księga jubileuszowa profesora Wojciecha Materskiego, red. Ryszard Żelichowski, Warszawa 2019, s. 113–129.
- Marian Kukiel jako historyk dyplomacji, w: Historia – Wojsko – Polityka. Marian Kukiel (1885–1973) i jego dzieło, red. T. Siewierski, Z. Zielonka, Warszawa 2019, s. 391–427.
- Adam Tarnowski (1892–1956), „Polski Słownik Biograficzny”, t. LII/3, z. 214, Kraków–Warszawa 2018, s. 374–378.
- Sowiecki totalitaryzm w myśli historycznej Richarda Pipesa, „Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej”, t. LIII/2, 2018, s. 17–31.
- Wid wijni miż imperiami do geopoliticznoj rewolucji u Centralno-Schidnij Ewropi, „Ukrainskij Istoricznij Żurnal”, nr 2, 2019, s. 173–189.
- Polityka zagraniczna, w: Metamorfozy społeczne, red. W. Mędrzecki, t. 22: Wokół nowej syntezy dziejów Drugiej Rzeczypospolitej, Warszawa 2019, s. 17–38.
- Polska myśl polityczna wobec rewolucji lutowej w Rosji. Niektóre komentarze i przewidywania przyszłości, w: 1917. Przełomowy rok Wielkiej Wojny?, red. J. Snopko, G. Zackiewicz, Białystok 2019, s. 27–43.
- Dysydenci od komunizmu i początki sowietologii zachodniej, w: Komunizm. Tam i… z powrotem, red. E. Pogonowska, R. Szczerbakiewicz, Lublin 2019, s. 81–98.
- Profesorowie-piłsudczycy (1926–1935). Sylwetki i uwagi, w: Piłsudczycy i sanatorzy drugiego planu (1926–1939). Portrety zbiorowe i indywidualne, red. R. Litwiński, M. Sioma, Lublin 2019, s. 61–108.
- Antykomunizm i antysowietyzm w polskiej myśli politycznej w okresie II wojny światowej, w: Antykomunizm Polaków w XX wieku, red. P. Kardela, K. Sacewicz, Białystok–Olsztyn–Warszawa 2019, s. 199–238.
- Jałta – fałszywa wizja pokoju światowego, w: Jałta. Rzeczywistość, mit i pamięć, red. S. Łukasiewicz, Warszawa 2019, s. 15–47.
- Henryk Paszkiewicz w Instytucie Wschodnim „Reduta”. Wykłady z lat 1949–1963, w: Henryk Paszkiewicz wydobyty z zapomnienia, pod red. M. Dąbrowskiej, Łódź–Warszawa 2019, s. 83–105.
- Interwar Poland’s colonial aspirations and the Jewish question. Stereotypes and realities, w: Roumanians and Poles on Move 1848 to 1944, red. D. Berindei, J. Bolovan, A. Pippidi, Kluż Napoka 2019, s. 151–169.
- Lex retro agit: Polish Legislation on Nazi German War Criminals in the Concepts of the Polish Government-in-Exile in London (1942–1943), w: Political and Transitional Justice in Germany, Poland and the Soviet Union from 1930s to 1950s, red. M. Bretchken, W. Bułhak, J. Zarusky, 2019, s. 315–331.
- A ravaged century. Did the Russian Revolution define the 20th century?, w: Circles of the Russian Revolution. Internal and International Consequences of the Year 1917 in Russia, red. Ł. Adamski, B. Gajos, Londyn 2019, s. 11–24.
- Dylematy polityki zagranicznej II Rzeczypospolitej 1921–1939, w: Dziedzictwo II Rzeczypospolitej, red. W. Kalwat, M. Kopczyński, R. Kostro, Warszawa 2019, s. 86–119.
- Wokół edycji źródeł do dziejów kultury polskiej z czasów Drugiej Wielkiej Emigracji. Refleksje i spostrzeżenia na przykładzie listów Jerzego Giedroycia, w: Listy jako wyzwanie dla edytora, red. J. S. Gruchała, Kraków 2019, s. 45–57.
- „Spustoszone stulecie”. Czy rewolucja bolszewicka nadała oblicze XX wiekowi?, w: „Kręgi rewolucji”. Rok 1917 w Rosji. Konsekwencje wewnętrzne i międzynarodowe, red. Ł. Adamski, B. Gajos, Warszawa 2019, s. 17–32.
- Linia Knesebecka, „Pro Fide, Rege et Lege”, nr 82, 2019, s. 16–24.
- Dyplomacja polska a bezpieczeństwo państwa. Doświadczenie i lekcja II Rzeczypospolitej, w: Od Niepodległości do Niepodległości. Polska myśl polityczna i prawna 1918–2018, pod red. Marka Maciejewskiego, Macieja Marszała i Mirosława Sadowskiego, Wrocław 2019, s. 69–85.
- Polska – Rosja Sowiecka. Listopad 1918 – kwiecień 1920. Konflikt koncepcji terytorialnych i spór o kształt Europy Wschodniej, w: Rok 1918. Odrodzona Polska i sowiecka Rosja w nowej Europie, red. L. Zasztowt, J. Szumski, t. 1, Warszawa 2019, s. 73–115.
- Związek Sowiecki w percepcji generała Sikorskiego (na tle sytuacji międzynarodowej) 1922–1939, w: Polskie wizje i oceny komunizmu (1917–1989), pod red. M. Kornata i R. Łatki, Warszawa 2020, s. 237–261.
- Multilateralizm i bilateralizm. Ludwik Ehrlich i Julian Makowski o zagadnieniu zbiorowego bezpieczeństwa w dobie międzywojennej, w: Siła prawa zamiast prawa siły. Ludwik Ehrlich i jego wkład w rozwój nauki prawa międzynarodowego oraz nauki o stosunkach międzynarodowych, red. P. Grzebyk, R. Tarnogórski, Warszawa 2020, s. 323–335.
- Polska polityka zagraniczna a idee „pokoju przez prawo” (1919–1933), w: Polska dyplomacja w staraniach o pokój, pod red. M. Kornata i Magdaleny Satory, Warszawa 2020, s. 63–90.
- Józef Piłsudski o stosunkach międzynarodowych i zadaniach polskiej polityki zagranicznej, w: Bez emocji. Polsko-litewski dialog o Józefie Piłsudskim, red. D. Jastrzębska-Golonkowa, A. Nikžentajtis, W. Suleja, T. Wolsza, Warszawa 2020, s. 74–106.
- O polsko-niemieckie modus vivendi. Koncepcje polskiej polityki wobec Niemiec w cieniu układów w Rapallo i Locarno, w: Polska i Niemcy. Od odzyskania niepodległości do Rapallo i Locarno 1918/1922–1926–1934. Zbiór studiów pod redakcją naukową Dariusza Makiłły, Warszawa 2020, s. 31–50.
- Pakt Ribbentrop-Mołotow. Interpretacje, mity, rzeczywistość, „Dzieje Najnowsze”, nr 1, 2020, s. 87–120.
- Piotr Wandycz as Historian of Diplomacy of the Reborn Poland (1918–1939), “Polish Review”, t. 65, nr 2, 2020, s. 38–58.
- Józef Beck o swych partnerach zagranicznych oraz w ich oczach, „Studia Środkowoeuropejskie i Bałkanistyczne”, red. J. Machnik i I. Stawowy-Kawka, t. XXIX, Kraków 2020, s. 81–97.
- Abandoning the Ally and an Impulse of Compassion. About the British Perception of the Polish Cause in 1944, w: Poland in 1944. The Perspective of Allies and Enemies, red. M. Grądzka-Rejak, D. Golik, Warszawa–Kraków 2020, s. 95–144.
- Polityka zagraniczna II RP, w: Od Wersalu do Poczdamu. Węzłowe problemy niepodległości i bezpieczeństwa Polski, red. J. Gmitruk, T. Panecki, T. Skoczek, J. Smoliński, Warszawa 2020, s. 107–123.
- In memoriam: Andrzej Walicki, „Kwartalnik Historii Nauki i Techniki”, nr 4, 2020, s. 179–182.
- Problemy bezpieczeństwa II Rzeczypospolitej. Koncepcje polskie a realia geopolityczne 1919–1932, “Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Historyczne” [zeszyt: Oblicza Polski Niepodległej 1918–1939], nr 4 (147), 2020, s. 657–679.
- Treaties and international agreements on the protection of national and religious minorities as an element of the peace order after WWI The Case of Poland, w: After the Peace Treaty of Versailles (1919): New Order of Central Europe, red. Dariusz Makiłła and Miloš Rezník [seria: “Deutsches Historisches Institut Warschau. Quellen und Studien”, t. 39], Wiesbaden 2020, s. 103–127.
- Ciągłość i zmiana. Krzysztof Skubiszewski i nowe horyzonty polskiej polityki zagranicznej, w: Między PRL a III RP (1989–1990). Legalizm czy kontynuacja?, red. P. Pleskot, Warszawa 2020, s. 199–329.
- Jerzy Janusz Terej (1934–1979), „Polski Słownik Biograficzny”, t. LIII/3, z. 217, Kraków–Warszawa 2020, s. 210–212.
- Polska po Jałcie. Pytania o bezalternatywność reżimu komunistycznego, w: Sprzeczne narracje… Z historii powojennej Polski 1944–1989, red. R. Spałek, Warszawa 2020, s. 391–422.
- Adolf Hitler jako dyplomata (w stosunkach z Polską), w: W kręgu doktryn politycznych i prawnych. Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Markowi Maciejewskiemu, pod red. R. Antonowa, Ł. Machaja, M. Marszała, M. Sadowskiego i T. Schefflera, Wrocław 2020, s. 309–320.
- Związki polsko-szwajcarskie w polityce międzynarodowej doby międzywojennej (1919–1939), w: Magna Res Libertas. Ku Niepodległej. Materiały z konferencji naukowej Instytutu Pamięci Narodowej i Muzeum Polskiego w Raperswilu w setną rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości, Zamek Raperswil, 21–22 czerwca 2018, red. M. Ptasińska, Warszawa 2020, s. 198–219.
- Potwierdzenie zdrady. Konferencja Najwyższej Rady Wojennej w Abbeville (12 września 1939 roku), w: Wojsko. Historia wojskowa. Bezpieczeństwo Polski. Zbiór studiów ofiarowanych Profesorowi Tadeuszowi Paneckiemu z okazji siedemdziesiątych urodzin, red. J. Gmitruk, T. Skoczek, Warszawa 2021, s. 263–276.
- Utracona szansa. Konferencja państw Europy Wschodniej w Bulduri (6 sierpnia – 6 września 1920 r.), w: Polska – Łotwa/Poland – Latvia. Sto lat współpracy dyplomatycznej i wojskowej/100 years of diplomatic and military relations. Praca zbiorowa pod redakcją Zbigniewa Wawra, Warszawa 2021, s. 107–129.
- Anti-communism and anti-Sovietism in Polish political thought during World War II, w: Polish anti-communism in the 20th Century, red. Piotr Kardela i Karol Sacewicz, Białystok–Olsztyn–Warszawa 2021, s. 197–240.
- Finland and Poland in 1939. Comparing Two Cases, w: In the Shadow of the Soviet Empire. Poland and Finland. Two Borderlands. Studies and Essays, red. Marek Kornat, Warszawa 2021, s. 95–132.
- Pogarda, nienawiść, eksterminacja. Publiczne i tajne wypowiedzi Hitlera oraz jego współpracowników o Polsce i Polakach (styczeń – listopad 1939), w: Pomorze pod okupacją niemiecką. Jesień 1939, red. P. Madajczyk, Warszawa 2021, s. 85–108.
- Kryzys wewnętrzny i partie polityczne w Polsce jesienią 1930 r. w ocenie dyplomacji Stolicy Apostolskiej, w: Wokół Kościoła i władzy. Studia dedykowane ks. prof. dr. hab. Zygmuntowi Zielińskiemu w 90 rocznicę urodzin, pod red. R. Łatki, ks. J. Wołczańskiego i ks. Dominika Zamiatały, Warszawa 2021, s. 184–194.
- Instytut Naukowo-Badawczy Europy Wschodniej w Wilnie (1930–1939). Myśl i dziedzictwo, w: Początki sowietologii: Instytut Naukowo-Badawczy Europy Wschodniej w Wilnie (1930–1939). Idee – ludzie – dziedzictwo, pod redakcją Jana Malickiego i Andrzeja Pukszto, Warszawa 2021, s. 47–85.
- Andrzej Walicki jako historyk idei, „Klio Polska. Studia i Materiały z Dziejów Historiografii Polskiej”, t. XII, 2021, s. 9–50.
- Lekcja rewolucji bolszewickiej. Polska myśl polityczna wobec Rosji Sowieckiej – pierwsze reakcje (1918–1921), w: Polska myśl polityczna wobec rewolucji bolszewickiej. Pierwsze komentarze, refleksje, przewidywania. Antologia. Wybór i wstęp Marek Kornat, Warszawa 2021, s. 7–55.
- Rok 1945. Pytania o bilans II wojny światowej dla Polski, w: Gorzki smak zwycięstwa. Polski bilans II wojny światowej, red. J. Gmitruk, T. Panecki, T. Skoczek, J. Smoliński, Warszawa 2021, s. 369–383.
- „Mes parents sont les amis du Comte Sforza”. O rodzicach Konstantego Aleksandra Jeleńskiego, „Blok-Notes: Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza”, t. 17, 2021, s. 345–424.
- Magyarország helye a Tengerköz-koncepcióban. Józef Beck és a lengyel–magyar szövetségről alkotott elképzelései a „Harmadik Európá”-ban, „Múltunk”, nr 3, 2021, s. 31–53.
- Niedoszłe polsko-niemieckie Gesamtlösung w roku 1939 a sprawa żydowska, „Studia nad Autorytaryzmem i Totalitaryzmem” (Wrocław), t. 44/1, 2022, s. 69–80.
- Eugeniusz Kwiatkowski a ważniejsze sprawy polskiej polityki zagranicznej (1935–1939), w: Pogranicze czyli polskość. Księga jubileuszowa ofiarowana Profesorowi Andrzejowi Romanowskiemu, red. A. Biedrzycka, P. Bukowiec, I. Węgrzyn, Kraków 2022, s. 703–716.
- Wydarzenia w Bydgoszczy z 3 września 1939 r. w narracji niemieckiej propagandy antypolskiej, w: Wydarzenia bydgoskie 1939 roku, red. B. Kopka, Warszawa 2022.
- O wkładzie Galicji do kultury politycznej II Rzeczypospolitej raz jeszcze. Spostrzeżenia i refleksje, w: Historyk i świadek historii. Księga dedykowana Profesorowi Janowi Drausowi, red. M. Bukała, D. Iwaneczko, K. Kaczmarski, M. Krzysztofiński, Rzeszów–Warszawa 2022, s. 79–91.
- Jan Stanisław Berson, Dziennikarz-sowietolog Jan Stanisław Berson (Otmar), w: Jan Stanisław Berson, Nowa Rosja: wybór pism, wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Kraków 2023, s. IX–LXII.
- Mocarstwa zachodnie a pokój ryski, w: Zwycięski pokój czy rozejm na pokolenie? Traktat ryski z perspektywy 100 lat, red. Z. Girzyński, J. Kłaczkow, Warszawa 2023, s. 109–134.
- Niedoszły czwarty rozbiór Polski? Zbliżenie niemiecko-sowieckie (1920). Realia, interpretacje, hipotezy, w: 1920 rok – wojna światów, t. 2: Europa wobec wojny polsko-bolszewickiej, red. E. Kowalczyk, K. Rokicki, Warszawa 2023, s. 179–208.
- Amerykańskie odkrycie teorii totalitaryzmu. Carl Friedrich nie był pierwszy…, w: Natura totalitaryzmów. Od modelu Carla J. Friedricha i Zbigniewa Brzezińskiego po doświadczenia XXI wieku/The Nature of Totalitarianism. From the model proposed by Carl J. Friedrich and Zbigniew Brzeziński to the threats of the 21st century, red. E. Habowski, Warszawa 2023.
- Lemkin o ustrojach totalitarnych i ich prawie karnym (1926–1938), w: Ludobójstwo. Nieludzkie zbrodnie czasu wojny i pokoju. Prawo – polityka – historia, red. E. Habowski, t. I, Warszawa 2023, s. 81–100.
- Wrzesień 1939 roku i sojusz polsko-brytyjski, w: Polacy i Brytyjczycy w obliczu wybuchu drugiej wojny światowej, red. W. Grabowski, Warszawa 2023, s. 10–34.
- Adam Ciołkosz jako publicysta-sowietolog, w: Adam Ciołkosz, Od Marksa do Chruszczowa: wybór pism sowietologicznych (1954–1968), wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Kraków 2023, s. V–XXIX.
- Stanisław Swianiewicz jako badacz gospodarki państw totalitarnych, w: Stanisław Swianiewicz, Zagadnienia gospodarcze państw totalitarnych, wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Kraków 2023, s. V–XXX.
- Nieudane starania o polsko-rosyjski dialog historyczny 2002–2010, w: Prawda a historia. Relacje polsko-rosyjskie na przełomie XX–XXI wieku, red. J. Szumski, M. Wołos, M. Kornat, J. Wiśniewski, Toruń 2023, s. 40–52.
- Historycy o badaniu dziejów politycznych Polski 1939–1989, red. R. Spałek, Warszawa 2023 (współautorstwo).
- Jerzy Niezbrzycki (Ryszard Wraga) i jego pisma sowietologiczne, w: Jerzy Niezbrzycki, Pisma sowietologiczne: wybór pism, wyboru dokonał, wstępem i przypisami opatrzył M. Kornat, Kraków 2023, s. VII–LII.
- Sowiecka teoria zbiorowego bezpieczeństwa a Polska Odrodzona. Pokojowe współistnienie czy zimna wojna?, w: Imperium zła. Wczoraj i dziś. Rozważania o rosyjskim imperializmie, red. K. Sacewicz, M. Śladecka, Lublin 2023, s. 11–19.
- Jan Kowalewski po II wojnie światowej. „East Europe and Soviet Russia”, w: Jan Kowalewski (1892–1965). Kryptolog do zadań specjalnych, red. G. Nowik, Sulejówek–Emów–Warszawa 2023, s. 291–309.
- Nil Desperandum! „Polska jest potrzebna Europie”. Hugo Kołłątaj i jego koncepcje geopolityczne, „Klio Polska”, t. + 2023, s.
- II Rzeczpospolita: blaski i cienie. Próba bilansu, w: II RP: cienie i blaski. Szkice do bilansu z perspektywy stulecia, red. P. Pleskot, Warszawa 2023, s. 45–68.
- Marszałek Edward Śmigły-Rydz a ważniejsze zagadnienia polskiej polityki zagranicznej (1936–1939), w: Wokół legendy marszałka Polski Edwarda Śmigłego Rydza, red. A. Bąk, Kraków 2023, s. 17–42.
- Sprawy zagraniczne w polityce Rady Regencyjnej, „Studia Politologiczne”, t. 71, nr 1, 2024, s. 60–75.
- Sprawa Alzacji i północnej Lotaryngii oraz Eupen i Malmédy, w: Ład wersalski i zmiany terytorialne w Europie po I wojnie światowej, red. Z. Girzyński, J. Kłaczkow, Warszawa 2024, s. 39–61.
- Polityka akomodacji, czy oporu i manewru? II Rzeczpospolita w stosunkach międzynarodowych, w: II Rzeczpospolita. Historia i konteksty. Księga pamiątkowa z okazji Jubileuszu urodzin i pracy naukowej Profesora Janusza Farysia, red. T. Sikorski, H. Walczak, A. Wątor, Szczecin 2024, s. 557–574.