„Czym jest miasto? Istota i trwanie” – program konferencji

Poniedziałek, 13 kwietnia

Muzeum Warszawy
Rynek Starego Miasta 42
Gabinet Widoków Warszawy, I piętro

9.30–10.15

• otwarcie konferencji, powitanie uczestników i gości
• wykład inaugurujący – Mikołaj Madurowicz

Blok I – 10.15–12.45

• Obraz średniowiecznej Warszawy w świetle badań archeologicznych prowadzonych przez Komisję Badań Dawnej Warszawy – Zuzanna Różańska-Tuta, Elżbieta Wilczak-Dąbrowska (Muzeum Warszawy)
• Miasto w połowie? Meandry podwarszawskiej urbanizacji w XVII–XVIII w. na przykładzie Pragi – Michał Słomski (Instytut Historii PAN)
• Warszawa jako zbiór miast. Wybrane przykłady wpływu jurydyk na rozwój urbanistyczny stolicy – Alina Barczyk (Instytut Historii Sztuki UŁ)
• Tłomackie. Od podmiejskiej enklawy do serca żydowskiej Warszawy – Paweł Fijałkowski (Żydowski Instytut Historyczny)
• Relacje rodzinne, sąsiedzkie i zawodowe mieszkańców jurydyki Ordynackiej jako czynniki podtrzymujące „trwanie miasta” – Monika Neff (Wydział Architektury PW)
• dyskusja
• przerwa kawowa

Blok II – 12.45–14.30

• Czym było miasto na ziemiach północno-wschodnich Wielkiego Księstwa Litewskiego w XV–XVI wieku – Maksim Makarau (Instytut Historii PAN)
• Podzieleni ulicą: relacje i konflikty międzywyznaniowe oraz społeczne w tatarskich enklawach miejskich Wielkiego Księstwa Litewskiego (XVII – 1. poł. XIX w.) – Aliona Liubaya (Instytut Studiów Interkulturowych Europy Środkowo-Wschodniej, Wydział Lingwistyki Stosowanej UW)
• Floating identity, shifting living place: the impact of Karaite national identity on the formation of their living space in 20th-century Vilnius/Vilna/Wilno – Dovilė Troskovaitė (Wydział Historii, Uniwersytet Wileński)
• Nieistniejące miasto i aktywiści pamięci: strategie upamiętniania historycznej dzielnicy żydowskiej na Podzamczu w przestrzeni współczesnego Lublina – Marta Kubiszyn (Instytut Nauk o Kulturze, UMCS)
• dyskusja
• przerwa obiadowa

Blok III – 15.15–16.30

• „… na wodzie pisane” albo o przeszłości Warszawy zapisanej w osadach wybranych zbiorników wodnych – Piotr Szwarczewski (Wydział Geografii i Studiów Regionalnych UW)
• Jak Warszawa (na)rosła od XIX wieku? – model zmiany rzeźby terenu – Karolina Wereszczyńska (UMK)
• Wędrówki warszawskich ulic – spojrzenie drugie – Paweł Weszpiński (Muzeum Warszawy)
• dyskusja
• lampka wina

Wtorek, 14 kwietnia

Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla
Polskiej Akademii Nauk
Rynek Starego Miasta 31,
sala im. J. Lelewela, II piętro

Blok IV – 9.00–11.30

• Wpływ III. Wojny Północnej (Wielkiej) oraz epidemii dżumy jakie nawiedzały Warszawę w latach 1708–1712 na liczbę i stan ludności miasta – Rafał Radziwonka (Muzeum Warszawy)
• Pożary a regulacja układu urbanistycznego Brześcia Litewskiego w XVI – pierwszej połowie XIX wieku – Mikola Volkau (Instytut Historii PAN)
• Materialne pamiątki epidemii cholery w przestrzeni Warszawy w XIX wieku – Adam Tyszkiewicz (Wydział Geografii i Studiów Regionalnych UW)
• Miasto jako przestrzeń żywych i umarłych – wieczność i zmienność w kształtowaniu cmentarzy w Warszawie – Anna Długozima (SGGW)
• Nowe inwestycje opieki zdrowotnej zrealizowane w Warszawie w przededniu wybuchu wielkiej wojny – Piotr Kilanowski (Zakład Architektury Polskiej Wydział Architektury PW)
• dyskusja
• przerwa kawowa

Blok V – 11.30–13.20

• „Przedmieście to stanowić będzie w przyszłości duże miasto fabryczne”. Kształtowanie się i rozwój terytorialny przedmieścia i dzielnicy Wola od początku XIX wieku do czasów współczesnych – Kazimierz Przeszowski (Szkoła Doktorska Nauk Humanistycznych UW)
• „Swój, obcy? A może sąsiad?” – antropologiczne spojrzenie na niematerialne dziedzictwo mieszkańców wsi włączonych do Warszawy – Julia Kunikowska (Muzeum Warszawy)
• Wielokulturowość jako zasób. Ciągłość gospodarcza warszawskiej Woli w perspektywie długiego trwania – Klaudia Jaraszek (Muzeum Warszawy)
• Podwarszawskie letniska jako strategia higienicznej odnowy i trwania miasta w I połowie XX wieku – Magdalena Niewczas (Wydział Architektury PW)
• dyskusja
• przerwa obiadowa

Blok VI – 14.00–16.00

• Budowa koszar wojskowych jako czynnik modernizacji stosunków społecznych w osiemnastowiecznej Warszawie – Marta Kuc-Czerep (Instytut Historii PAN)
• Przetrwanie miasta w obliczu utraty funkcji wiodącej: przypadek Przemyśla, miasta-twierdzy Natalia Stojak-Pomykacz (Pracownia Architektury Krajobrazu, Uniwersytet Rzeszowski)
• Twierdza Warszawa – zapomniany relikt czy dziedzictwo o niewykorzystanym potencjale? – Marta Anusz (SGGW)
• Fenomeny Warszawy? Pytania otwarte – Beata Nessel Łukasik (Akademia Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej), Anna Duńczyk-Szulc (Muzeum Warszawy)
• dyskusja

Środa, 15 kwietnia

Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla
Polskiej Akademii Nauk
Rynek Starego Miasta 31,
sala im. J. Lelewela, II piętro

Blok VII – 9.00 – 10.30

• Dzielnica akademicka. Duch nauki i nauczania przy Krakowskim Przedmieściu jako element kulturowo-przestrzennego krajobrazu Warszawy – Krzysztof Mordyński (Muzeum UW)
• Samochód jako projektowy adresat miasta. Tkanka komunikacyjna rejonów śródmiejskich Warszawy w okresie odbudowy i jej trwanie – Blanka Melania Ciężka (Muzeum Warszawy)
• Trwanie instytucji bankowych w mieście na przykładzie Warszawy – Krystyna Strumiłło (Instytut Architektury i Urbanistyki Politechniki Łódzkiej)
• dyskusja
• przerwa kawowa

Blok VIII – 10.30 – 12.30

• Nowy Belgrad – miasto nowego początku? – Marzena Maciulewicz (Instytut Slawistyki PAN)
• Między pamięcią a projektem przyszłości. Dyskurs publiczny wokół wizji Młodego Miasta w Gdańsku – Marta Jaskulska (Wydział Architektury, Katedra Urbanistyki Zaawansowanej Politechnika Gdańska)
• Miasto od nowa: od pogranicznej peryferii do „Wielkiego Torunia” – stolicy Pomorza. Odzyskanie znaczenia i przemiana funkcji w okresie międzywojennym – Tomasz Krzemiński (UMK),  Aleksander Wiśniewski (UMK)
• Sacredness as an Anchor of Urban Continuity: The Resacralisation of Socialist Space and Community Agency in Lithuania after 1988 – Kamilė Steponavičiūtė, (Wydział Historii, Uniwersytet Wileński)
• dyskusja
• obiad

Blok IX – 13.30 – 15.30

• Miasto, które nie znika. Warszawskie legendy miejskie jako praktyki podtrzymujące trwanie – Dorota Ewa Nowak-Baranowska (Uniwersytet Warszawski)
• Pomiędzy trwaniem, a przemianą. Urbanistyka Warszawy międzywojennej utrwalona w filmografii z lat 1929–1939 – Emilia Dziewiecka
• Melancholia ruin – o przedstawieniach zniszczeń, przebudowy i rozbiórki Warszawy w sztuce XIX i XX wieku – Kamilla Pijanowska-Badysiak (Muzeum Narodowe w Warszawie)
• Pamiątki z Warszawy. Na marginesie badań kolekcji suwenirów Muzeum Warszawy – Monika Siwińska, Agnieszka Dąbrowska (Muzeum Warszawy)
• dyskusja końcowa i podsumowanie obrad konferencji

Partner edukacji Muzeum Warszawy – PGE Polska Grupa Energetyczna S.A. www.gkpge.pl