CfP: „Przestrzenie Wielkiego Księstwa Litewskiego: środowisko – osadnictwo – struktury terytorialne”

Serdecznie zapraszamy – również w imieniu Instytutu Historii im. T. Manteuffla PAN, Wydziału Historii Uniwersytetu Warszawskiego, Studium Europy Wschodniej oraz Katedry Historii Ustroju i Prawa Polskiego Uniwersytetu Warszawskiego – na XXXV konferencję Komisji Lituanistycznej, która odbędzie się w dniach 22–23 września 2026 r. wyjątkowo na Uniwersytecie Warszawskim. Temat obrad brzmi:

Przestrzenie Wielkiego Księstwa Litewskiego: środowisko – osadnictwo – struktury terytorialne

Chcielibyśmy przyjrzeć się przestrzeniom Wielkiego Księstwa Litewskiego z kilku perspektyw. Punktem wyjścia będzie środowisko naturalne oraz jego rola w różnych aspektach życia mieszkańców Litwy – społecznych, gospodarczych, militarnych, politycznych i innych. Zależy nam na zwróceniu uwagi zarówno na wpływ środowiska na człowieka, jak i na oddziaływanie człowieka na środowisko.

Drugi obszar tematyczny obejmuje zagadnienia związane z siecią osadniczą –rozmieszczeniem osad wiejskich, miejskich i innych (a także układem przestrzennym w ich obrębie), ich typologią, relacjami i oddziaływaniami między osadami. Zajmiemy się też siecią komunikacyjną: drogami lądowymi, szlakami wodnymi i ich związkami z punktami osadniczymi.

Trzecim zagadnieniem będą różnego rodzaju struktury terytorialne, obejmujące m.in. podziały zarządu lokalnego, religii i wyznań w Wielkim Księstwie Litewskim, a także podziały własnościowe – w tym rozmieszczenie wielkich dóbr magnackich.

Klamrą spajającą wszystkie trzy zagadnienia jest nie tylko sama przestrzeń i jej zmiany w czasie, lecz także sposoby jej badania. Dlatego mile widziane będą zarówno referaty o charakterze metodologicznym, jak i poświęcone wykorzystywanym oraz potencjalnym źródłom (pisanym, kartograficznym, biologicznym, niematerialnym i innym).

Planujemy dwudziestominutowe referaty oraz dyskusję w języku polskim, angielskim, ukraińskim i białoruskim. Organizatorzy zapewniają noclegi oraz skromny posiłek. Przewidujemy także możliwość uczestniczenia w obradach za pośrednictwem platformy MSTeams. Zapraszamy do zgłaszania tematów referatów do końca lutego na adres komisjalituanistyczna@gmail.com lub na adres sekretarza Komisji mjusupovic@ihpan.edu.pl.

Z wyrazami szacunku
Monika Jusupović
Sekretarz Komisji Lituanistycznej