Call for papers: Tradycje o wojowniku w kulturze historycznej średniowiecza. Warszawa, 16-17 grudnia 2016

W średniowiecznych wyobrażeniach ludzie miecza – prości wojownicy, rycerze czy też wielcy bohaterowie – często zajmowali miejsce zaszczytne. Sławni i wybitni, jak Roland, byli naśladowani. Opowieści im poświęcone pełniły specyficzną funkcję – kształtowały wzorce postępowań, egzemplifikowały cechy, którymi mieli charakteryzować się uczestnicy średniowiecznych bitew. Każda z tych postaci, wymodelowanych przez autorów opowieści, uosabiała cechy godne naśladowania, albo też – jak w przypadku zhańbionych tchórzy i zdrajców – zachowania godne potępienia. Tematem organizowanej przez nas konferencji są sposoby prezentacji bohaterów i antybohaterów – zarówno rzeczywistych, jak i fikcyjnych – w kulturze średniowiecznej Polski oraz Europy kręgu łacińskiego. Zależy nam na zademonstrowaniu, jak opowieści o wojownikach wchodziły w obręb historycznej świadomości społeczeństw średniowiecznych. Interesuje nas mechanizm działania mitów bohaterskich, który doprowadził do tego, że Starkadr, Teodoryk Wielki czy Attyla zastąpili w średniowiecznym świecie antycznych herosów. Warto przyjrzeć się również tym postaciom, które splamiły się tchórzostwem, uciekły z pola bitwy, zdradziły swych panów lub nawet podniosły rękę na swych władców. Chcemy możliwie najszerzej spojrzeć na elementy konstruujące tożsamość wojowników, również poprzez przykłady postaw antyheroicznych.

Ciekawi nas również inny, zaniedbany w historiografii, problem waloryzacji zachowań średniowiecznych wojowników, który wymaga szczegółowego omówienia. Można powiedzieć, że prosta dychotomia między aprobowanym dążeniem do toczenia walki a potępionym unikaniem starcia nie zawsze odnosi się do opisów średniowiecznych wojen. Wystrzeganie się nieuzasadnionej agresji także bywało postawą godną uznania w utworach średniowiecznych autorów. Omówienie etosu wojowników może być jednym z najważniejszych celów naszej konferencji.

Konferencja organizowana jest w Instytucie Historii PAN w Warszawie w ramach grantu NPRH „Przeszłość w kulturze średniowiecznej Polski” przez: Antoniego Grabowskiego, Roberta Kasperskiego, Marcina Gostkowskiego, Rafała Rutkowskiego.

Wykład inauguracyjny wygłosi dr hab. Paweł Żmudzki z Uniwersytetu Warszawskiego.

Termin konferencji: 16-17 grudnia 2016.

Zgłoszenia w postaci tytułu referatu i abstraktu (do 900 znaków ze spacjami) prosimy wysyłać do dnia 20 września na adres: konferencjatradycjaowojowniku@gmail.com

Zgłoszenia od osób nieposiadających tytułu doktora powinny być uzupełnione o opinię promotora.

W zgłoszeniu prosimy o podanie informacji o zapotrzebowaniu na nocleg w nocy z 16 na 17 grudnia.

Hasła tematyczne konferencji to: wojownicy, pamięć, tradycja, walka, etos, tożsamość, epika, rycerze.