Polskie Towarzystwo Historyczne
Towarzystwo Miłośników Historii w Warszawie
Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk

Stolice i stołeczność

11–12 września 2025 r.
Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN
Rynek Starego Miasta 31 w Warszawie

Program konferencji

Czwartek, 11 września 2025 roku

14.00–14.30 – otwarcie konferencji:
Krzysztof Mikulski Prezes Polskiego Towarzystwa Historycznego
Robert Gawkowski Prezes Towarzystwa Miłośników Historii
Maciej Janowski Dyrektor Instytutu Historii PAN

Panel I (14.30–15.45)
Prowadzący: Bartosz Kaliski (Instytut Historii PAN)

Michał Słomski (Instytut Historii PAN): Granice stolicy. Policentryczność struktur urbanistycznych i własnościowych wokół Warszawy, Berlina, Pragi i Wiednia w XVII–XVIII w.

Filip Emanuel Schuffert (Uniwersytet Ratyzboński, Uniwersytet Justusa Liebiga Giessen): Prawdziwa stolica z perspektywy mistrza Alexandra

Anna Kalinowska (Instytut Historii PAN): Nieoczywista oczywistość. Stołeczność Londynu w epoce Stuartów

Dyskusja i przerwa na kawę

Panel II (15.45–17.30)
Prowadzący: Andrzej Karpiński (Towarzystwo Miłośników Historii)

Janusz Grabowski (Archiwum Główne Akt Dawnych): Transformacja w stolicę. Polityka Jagiellonów wobec Warszawy w latach 1526–1572

Rafał Radziwonka (Muzeum Warszawy): Warszawa w II poł. XVII i I. poł. XVIII wieku – stolica czy „Miasto Rezydencjonalne Jego Królewskiej Mości”?

Mikola Volkau (Europejski Uniwersytet Humanistyczny, Wilno): Wpływ stolicy: ulice Wileńskie w miastach Wielkiego Księstwa Litewskiego w XVI–XVIII wieku

Mindaugas Klovas (Instytut Historii Litwy, Wilno): Magistrat miasta Wilna a wojewoda wileński: konkurencyjna walka o podatki w XVI–XVIII w.

Dyskusja i przerwa na kawę

Panel III (17.30–18.20)
Prowadzący: Krzysztof Komorowski (Towarzystwo Miłośników Historii)

Paweł Plichta (Uniwersytet Jagielloński): Historyczne dziedzictwo religijne wybranych stolic w mikronarracjach

Maciej Schmidt: Astana między realną przestrzenią a symboliczną konstrukcją: urbanizacja jako narzędzie kształtowania narracji państwowej w Kazachstanie

Dyskusja

18.30–19.30 – Promocja II tomu „Rocznika Warszawskiego. Seria Nowa”.

Piątek, 12 września 2025 roku

Panel IV (9.30–11.00)
Prowadzący: Piotr Węcowski (Uniwersytet Warszawski)

Radosław Poniat, Piotr Guzowski, Ewa Kaźmierczyk, Marzena Liedke, Monika Kozłowska-Szyc (Uniwersytet w Białymstoku): Obecność szlachty w głównych ośrodkach politycznych Rzeczpospolitej w końcu XVIII w.

Marta Kuc-Czerep (Instytut Historii PAN), Piotr Skowroński (Muzeum Łazienki Królewskie): Zakwaterowanie parlamentarzystów w Warszawie za panowania Stanisława Augusta

Radosław Lolo (Akademia im. Aleksandra Gieysztora w Pułtusku): Miasta rezydencjonalne biskupów polskich w epoce wczesnonowożytnej

Dyskusja i przerwa na kawę

Panel V (11.00–13.00)
Prowadzący: Robert Gawkowski (Towarzystwo Miłośników Historii)

Beata Michalec (Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie): Powroty mieszkańców. 80. rocznica odbudowy stolicy

Adrianna Sznapik (Instytut Historii PAN): Zastępcze stolice nieistniejącego państwa – dyskurs wokół idei stołeczności na przełomie XIX i XX wieku na przykładzie Krakowa i Zakopanego

Elżbieta Nowosielska (Instytut Historii PAN): Gdzie była stolica polskiej emigracji na przełomie XIX i XX w.?

Dyskusja i przerwa na kawę

Panel VI (13.00–15.30)
Prowadzący: Stefan Szczepłek (Towarzystwo Miłośników Historii)

Robert Gawkowski (Towarzystwo Miłośników Historii): Warszawa jako siedziba ogólnopolskich politycznych centrali towarzystw i klubów sportowych w II RP

Marta Marek (Muzeum Sportu i Turystyki w Warszawie): Lwów jako centrum życia sportowego Polaków przełomu w XIX/XX w.

Jerzy Chełmecki (Akademia Wychowania Fizycznego, Warszawa): Misja stołeczności w procesie upowszechniania sportu u schyłku Królestwa Polskiego i lokowania siedzib powstających państwowych związków sportowych w Warszawie

Piotr Banasiak (Muzeum Sportu i Turystyki w Warszawie): Poznań – stolica polskiego hokeja na trawie

Anna Śmiechowicz (Uniwersytet Łódzki): Warszawa jako stolica polskiego cyklizmu (II poł. XIX wieku)

Dyskusja i podsumowanie obrad konferencji