Przemysław Olstowski

Monographs:

1. Generał Gustaw Orlicz-Dreszer (1889–1936). Dowódca wojskowy i działacz społeczno-polityczny, Toruń, 2000, 2002.
2. “Oświata polska i niemiecka w Toruniu w latach 1920–1939”, in: Historia Torunia, vol. 3, part 2: W czasach Polski Odrodzonej i okupacji niemieckiej (1920–1945), ed. M. Biskup, Toruń, 2006, pp. 311–378.
3. Obóz pomajowy w województwie pomorskim w latach 1926–1939, Warszawa, 2008.
4. Procesy “starościńskie” w województwie pomorskim w latach 1936–1937. Polityka obozu rządzącego i niejawne mechanizmy władzy na szczeblu powiatu w pierwszej połowie lat trzydziestych w świetle kilku procesów karnych, Warszawa, 2014.
5. “Charakterystyka źródeł i stanu badań do dziejów województwa pomorskiego”, in: Historia Pomorza, vol. 5: (1918–1939). Województwo pomorskie i Wolne Miasto Gdańsk, part 1: Ustrój, społeczeństwo i gospodarka, eds. S. Wierzchosławski, P. Olstowski, Toruń, 2015, pp. 11–47.
6. “Stosunki ludnościowe w województwie pomorskim”, in: Historia Pomorza, vol. 5: (1918–1939). Województwo pomorskie i Wolne Miasto Gdańsk, part 1: Ustrój, społeczeństwo i gospodarka, eds. S. Wierzchosławski, P. Olstowski, Toruń, 2015, pp. 88–148.
7. “Życie polityczne”, in: Historia Pomorza, vol. V (1918–1939). Województwo pomorskie i Wolne Miasto Gdańsk, part 2: Polityka i kultura, eds. Szczepan Wierzchosławski, Przemysław Olstowski, Toruń, 2018, pp. 11–74.
8. “Szkolnictwo i oświata, ruch naukowy, biblioteki i muzea”, in: Historia Pomorza, vol. V (1918–1939). Województwo pomorskie i Wolne Miasto Gdańsk, part 2: Polityka i kultura, eds. Szczepan Wierzchosławski, Przemysław Olstowski, Toruń, 2018, pp. 176–221.
9. “Życie literackie”, in: Historia Pomorza, vol. V (1918–1939). Województwo pomorskie i Wolne Miasto Gdańsk, part 2: Polityka i kultura, eds. Szczepan Wierzchosławski, Przemysław Olstowski, Toruń, 2018, pp. 222–240.
10. “Ruch wydawniczy”, in: Historia Pomorza, vol. V (1918–1939). Województwo pomorskie i Wolne Miasto Gdańsk, part 2: Polityka i kultura, eds. Szczepan Wierzchosławski, Przemysław Olstowski, Toruń, 2018, pp. 241–249.
11. [With: Tomasz Łaszkiewicz i Tomasz Krzemiński] “Życie codzienne”, in: Historia Pomorza, vol. V (1918–1939). Województwo pomorskie i Wolne Miasto Gdańsk, part 2: Polityka i kultura, eds. Szczepan Wierzchosławski, Przemysław Olstowski, Toruń, 2018, pp. 318–350.
12. “Gimnazjum Toruńskie w latach II Rzeczypospolitej (1920–1939)”, in: Sylwia Grochowina, Arkadiusz Kierys, Anna Krygier, Przemysław Olstowski, Gimnazjum Toruńskie w latach 1920–1989 (Od Państwowego Gimnazjum Męskiego do I Liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Kopernika), Toruń, 2018, pp. 11–87.

Articles:

1. “Dywizja jazdy płk. Gustawa Orlicza-Dreszera w bitwie warszawskiej”, Wojskowy Przegląd Historyczny, 1–2 (1997), pp. 35–63.
2. “Biografistyka piłsudczyków – stan badań i potrzeby dalszych prac badawczych”, Czasy Nowożytne, 8 (9) (2000), pp. 221–253.
3. “PET i Organizacja Młodzieży Narodowej w Częstochowie w latach 1904–1914. Przyczynek do dziejów ruchu zetowego w Królestwie Polskim przed I wojną światową”, Czasy Nowożytne, 10 (11) (2001), pp. 119–146.
4. “Oddział II Sztabu Głównego Wojska Polskiego – organizacja i funkcjonowanie służby informacyjno-wywiadowczej II Rzeczypospolitej”, in: Marian Rejewski 1905–1980. Życie Enigmą pisane, Bydgoszcz, 2005, pp. 125–140.
5. “The Second Department of the General Staff of the Polish Army – the organization and activities of the information-intelligence service of the Second Polish Republic”, in: Marian Rejewski 1905–1980. Living with the Enigma Secret, Bydgoszcz, 2005, pp. 127–142.
6. “Oddział II Sztabu Głównego – stan badań i postulaty dalszych prac badawczych nad dziejami służby informacyjno-wywiadowczej Wojska Polskiego w latach 1918–1945”, in: Polski wywiad wojskowy 1918–1945, eds. P. Kołakowski, A. Pepłoński, Toruń, 2006, pp. 13–41.
7. “Szkoły wydziałowe w Toruniu lat Drugiej Rzeczypospolitej”, Rocznik Toruński, 33 (2006), pp. 119–147.
8. “Zur Rolle der Polnischen Legionen (1914–1918) bei der Gestaltung der militärischen und politischen Eliten der Zweiten Polnischen Republik (1918–1939)”, in: Österreichisch-polnische militärische Beziehungen im 20. Jahrhundert. Symposium 6. November 2009. Acta, Wien, 2010, pp. 111–126.
9. “Generał Gustaw Orlicz-Dreszer jako realizator przewrotu majowego”, Niepodległość, 60 (2011), pp. 7–35.
10. “Dzieje pewnego rozkazu. Wokół rzekomego rozkazu ministra spraw wojskowych gen. Lucjana Żeligowskiego z 18 kwietnia 1926 r. Przyczynek do genezy zamachu majowego”, Niepodległość, 61 (2012), pp. 61–80.
11. “Uwagi o roli urzędników administracji państwowej w regionalnej elicie politycznej i w rozwoju wpływów obozu pomajowego w województwie pomorskim w latach 1926–1939”, in: Regionalne elity polityczne II i III Rzeczypospolitej, ed. M. Dajnowicz, Białystok, 2012, pp. 233–249.
12. “O genezie i istocie konfliktu między mjr. Janem Henrykiem Żychoniem a kpt. Antonim Jerzym Niezbrzyckim. Garść refleksji”, in: Studia nad wywiadem i kontrwywiadem Polski w XX wieku, vol. 1, eds. W. Skóra, P. Skubisz, Szczecin, 2012, pp. 461–477.
13. “Rola oficerów Wojska Polskiego w administracji państwowej w latach 1926–1939 na przykładzie województwa pomorskiego. Zarys problematyki”, in: Wojsko – polityka – społeczeństwo. Studia z historii społecznej od antyku do współczesności, eds. J. Jędrysiak, D. Koreś, G. Strauchold, K. Widziński, Wrocławskie Studia z Historii Wojskowości, vol. 2, Wrocław, 2013, pp. 345–365.
14. “Państwo a społeczeństwo na Pomorzu w latach Drugiej Rzeczypospolitej (1920–1939)”, in: Państwo i społeczeństwo Drugiej Rzeczypospolitej, ed. J. Żarnowski, Metamorfozy Społeczne, vol. 8, Warszawa, 2014, pp. 65–83.
15. “Urząd Wojewódzki Pomorski w Toruniu (1920–1939) jako instytucja pracy”, in: Praca i społeczeństwo Drugiej Rzeczypospolitej, eds. W. Mędrzecki, C. Leszczyńska, Metamorfozy Społeczne, vol. 9, Warszawa, 2014, pp. 243–260.
16. “The idea of Maritime Poland in the programme and activity of the Maritime and Colonial League (1930–1939)”, in: Marea. Loc al memoriei şi al desfăşurărilor geostrategice, eds. F. Anghel, G. Stelian Manea, M. Omer, Târgovişte, 2014, pp. 307–315.
17. “Oficerowie Oddziału II Sztabu Głównego Wojska Polskiego w administracji państwowej i obozie władzy w województwie pomorskim w latach 1926–1939. Zarys problematyki”, in: Studia nad wywiadem i kontrwywiadem Polski w XX wieku, vol. 2, eds. W. Skóra, P. Skubisz, Szczecin, 2015, pp. 187–210.
18. “O potrzebach badań nad dziejami walk o niepodległość i granice Rzeczypospolitej (1914–1921)”, in: Z dziejów walk o niepodległość, vol. 3, eds. M. Gałęzowski, S. Kalbarczyk, J. Kirszak, D. Koreś, Warszawa, 2015, pp. 90–107.
19. “Wojewodowie pomorscy w latach II Rzeczypospolitej (1920–1939). Szkic do portretu zbiorowego”, Zapiski Historyczne, 80 (2015), no. 3, pp. 273–286, doi: http://dx.doi.org/10.15762/ZH.2015.45.
20. “Z dziejów polityki wewnętrznej rządów pomajowych. Wojewoda Stefan Kirtiklis”, Niepodległość, 64 (2015), pp. 77–118.
21. “‘Romantyczna reakcja przeciw zbyt materialistycznemu pozytywizmowi’. Związek Młodzieży Polskiej ZET – trójzaborowa organizacja młodzieży w kraju i na wychodźstwie (1886–1918)”, in: Modernizacja – Polskość – Trwanie. Społeczne, kulturowe i polityczne aspekty aktywności Polaków na przełomie XIX i XX wieku, ed. S. Wierzchosławski, Toruń, 2015, pp. 225–252.
22. “Major Jan Henryk Żychoń (1902–1944) – żołnierz i oficer wywiadu”, in: Bydgoszcz jako ośrodek działań wywiadowczych w przededniu i w trakcie II wojny światowej, ed. S. Pastuszewski, Bydgoszcz, 2015, pp. 147–171.
23. [with T. Łaszkiewicz] “Wzlot i upadek wojewody pomorskiego Wiktora Lamota (1928–1931). Z dziejów pomajowej elity władzy”, Zapiski Historyczne, 81 (2016), no. 1, pp. 97–130, doi: http://dx.doi.org./10.15762/ZH.2016.04.
24. “Realia kariery uczonego w PRL i III RP. Przyczynek do dziejów nauki i środowisk naukowych w Polsce w drugiej połowie XX wieku“, Zapiski Historyczne, 81 (2016), no. 2, pp. 105–127, doi: http://dx.doi.org./10.15762/ZH.2016.20.
25. “Przegląd badań nad dziejami Oddziału II Sztabu Generalnego i Sztabu Głównego WP”, in: Studia nad wywiadem i kontrwywiadem Polski w XX wieku, vol. 3, eds. W. Skóra, P. Skubisz, Szczecin, 2016, pp. 27–43.
26. “Wokół genezy i formy cywilnej obrony Bydgoszczy we wrześniu 1939 r. Przyczynek do wydarzeń bydgoskich 3–4 IX 1939 i polskich działań nieregularnych w kampanii polskiej”, Przegląd Historyczno-Wojskowy, 2–3 (2016), pp. 223–294.
27. “Elity obozu pomajowego w województwie pomorskim w latach 1926–1939. Uwagi o kształtowaniu się prowincjonalnej elity obozu władzy”, Niepodległość, 65 (2016), pp. 73–99.
28. [with Tomasz Łaszkiewicz] “The ascent and descent of the Pomeranian voivode Wiktor Lamot (1928–1931). From the history of the post-May elite“, Zapiski Historyczne on-line, 81 (2016) no. 1, pp. 97–127, doi: http://dx.doi.org./10.15762/ZH.2016.61.
29. “Irredenta jako czynnik modernizacji społecznej na ziemiach polskich na przełomie XIX i XX wieku. Przypis do rozważań nad wiekiem XIX i początkiem wieku XX”, in: Naród bez państwa na drogach do nowoczesności. Książka jubileuszowa w 70. rocznicę urodzin Profesora Szczepana Wierzchosławskiego, ed. Magdalena Niedzielska, Toruń, 2017, pp. 143–160.
30. “O potrzebach badań nad procesami modernizacji społecznej na ziemiach Polski zachodniej w XIX i początkach XX wieku”, in: W kręgu dwóch kultur. Społeczeństwo polskich ziem zachodnich w XIX i XX stuleciu, eds. Szczepan Wierzchosławski, Aneta Niewęgłowska, Tomasz Krzemiński, Toruń, 2017, pp. 11–22.
31. “Władysław Raczkiewicz jako wojewoda pomorski (1936–1939)”, in: Londyńska reduta, vol. 1: Władysław Raczkiewicz (1885–1947), eds. Jarosław Kłaczkow, Mirosław Golon, Krzysztof Kania, Zbigniew Girzyński, Toruń, 2017, pp. 215–225.
32. “Prasa regionalna jako źródło do dziejów obozu władzy w Polsce w latach 1926–1939 na przykładzie województwa pomorskiego”, in: Polityka i politycy w prasie XX i XXI wieku. Prasa organizacji politycznych, eds. Małgorzata Dajnowicz, Adam Miodowski, Białystok, 2017, pp. 165–172.
33. “O potrzebach badań nad dziejami Legionów Polskich (1914–1918)”, in: „Nie wierząc nam, że chcieć to móc…”. Legiony i ich wpływ na sprawę polską w latach 1914–1918, eds. Zbigniew Girzyński, Jarosław Kłaczkow, Toruń, 2018, pp. 11–23.
34. “Między Poznaniem, Toruniem i Warszawą. Działalność oddziału Związku Legionistów Polskich w Bydgoszczy (1924–1939)”, Studia z zakresu nauk prawnoustrojowych. Miscellanea, 8 (2018), fasc. 1: Księga Pamiątkowa poświęcona życiu, działalności naukowej i społecznej Profesora Janusza Kutty, pp. 265–284.
35. [With: Mariusz Wołos] “Rola militarna i polityczna Polskiej Organizacji Wojskowej w odzyskaniu niepodległości. Próba bilansu”, Przegląd Historyczno-Wojskowy, no. 1–2 (263–264), 2018, pp. 159–192.
36. “Kim byli „sanatorzy drugiego planu”? Próba zakreślenia pola badawczego”, in: Piłsudczycy i sanatorzy drugiego planu (1926–1939). Portrety zbiorowe i indywidualne, eds. Robert Litwiński, Marek Sioma, Lublin, 2019, pp. 25–38.
37. “Państwo”, in: Wokół nowej syntezy dziejów Drugiej Rzeczypospolitej, ed. Włodzimierz Mędrzecki (Metamorfozy społeczne, 22), Warszawa, 2019, pp. 51–65.
38. “Organizacja Wojskowa Pomorza (1918–1920). Polska konspiracja zbrojna w okresie poprzedzającym powrót Pomorza do Polski. Pytania i postulaty badawcze” [“The Military Organization of Pomerania (1918–1920). The Polish armed underground movement in the period preceding Pomerania’s return to Poland. Questions and research postulates”], Rocznik Toruński, 46 (2019), pp. 113–161, doi: http://dx.doi.org/10.12775/RT.2019.003.
39. „’Nowe spojrzenie na odrodzenie Polski’. W związku z książką Jochena Böhlera“, Dzieje Najnowsze, 51 (2019), fasc. 2, pp. 307–325; doi: http://dx.doi.org/10.12775/DN.2019.2.17.
40. ‘U progu własnej państwowości. Niepodległa Polska jako wyzwanie modernizacyjne’, in: ‘Zanim zbudowano Gdynię…’. Wpływ odrodzenia państwa w 1918 roku na procesy modernizacyjne ziem polskich, eds. Zbigniew Girzyński, Jarosław Kłaczkow, Tomasz Łaszkiewicz, Przemysław Olstowski, Toruń, 2020, pp. 15–30.
41. ‘O polityce na Pomorzu w latach Drugiej Rzeczypospolitej (1920–1939). Rzecz o mechanizmach kształtowania się stosunków politycznych‘, Dzieje Najnowsze, vol. 52, 3 (2020), pp. 185–209. https://doi.org/10.12775/DN.2020.3.09
42. ‘Separatyzm, dzielnicowość i unifikacja w II Rzeczypospolitej (1918–1939). Problemy integracji państwa i społeczeństwa po odzyskaniu niepodległości‘, Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace Historyczne, vol. 147, 4 (2020), pp. 733–743. https://doi.org/10.4467/20844069PH.20.040.12494
43. ‘Wokół roli Oddziału II Sztabu Generalnego WP w sowieckiej operacji dezinformacyjnej „Trust”. Refleksje na marginesie książki Marka Świerczka‘, Europa Orientalis. Studia z Dziejów Europy Wschodniej i Państw Bałtyckich, 11 (2020), pp. 291–316. https://doi.org/10.12775/EO.2020.011
44. ‘Pomorze w roku 1920 w perspektywie integracji z Rzeczpospolitą‘, Zapiski Historyczne, vol. 86, 2 (2021), pp. 5–32. http://dx.doi.org/10.15762.ZH.2021.10
45. ‘Jeszcze w sprawie tragicznych wydarzeń 3–4 września 1939 roku w Bydgoszczy‘, Zapiski Historyczne, vol. 88, 1 (2023), pp. 127–153. http://dx.doi.org/10.15762/ZH.2023.06
46. ‘Miejsce i rola Pomorza w polskim organizmie państwowym w okresie II Rzeczypospolitej (1920–1939). Refleksje w stulecie ukształtowania się ładu wersalskiego’, in: Ład wersalski i zmiany terytorialne w Europie po I wojnie światowej, eds. Zbigniew Girzyński, Jarosław Kłaczkow, Warszawa, 2024, pp. 547–563.
47. ‘The Formation of Authoritarian Rule in Poland between 1926 and 1939 as a Research Problem‘, Zapiski Historyczne, vol. 89, 2 (2024), pp. 27–60. http://dx.doi.org/10.15762/ZH.2024.13
48. ‘Oddano Ministerstwu Wojny Pomorze jako domenę wojskową. Wojsko Polskie a władze cywilne i społeczeństwo Pomorza w 1920 roku‘, Przegląd Historyczno-Wojskowy, 3 (289), 2024, pp. 53–86. https://doi.org/10.32089/WBH.PHW.2024.3(289).003